Signaleren en scannen: Het werk van de sanctie specialist

Nataliia verliet Oekraïne met niets meer dan een rugzak met wat eerste levensbehoeften. Ze ging naar Nederland en kwam terecht in de vluchtelingenopvang op een schip in Amsterdam. Na een paar weken ging ze op zoek naar een baan in Nederland. "Ik wilde iets doen. De draad weer oppakken. Ik had ook een eigen plek nodig, maar zonder een lokale baan kon ik geen appartement huren." Na enige tijd kwam ze in contact met Rabobank - "ik had eigenlijk nog nooit van het bedrijf gehoord" - en ze was verrast door de warme ontvangst. "Tijdens de sollicitatiegesprekken had ik oprechte en persoonlijke gesprekken en vanaf de eerste dag voelde ik me erg welkom."

Drie rollen in sancties

Nataliia werkte 15 jaar in Oekraïne bij dochterondernemingen van internationale banken. Als specialist op het gebied van compliance kent ze haar weg in de verschillende voorschriften en sancties. "In Oekraïne werkte ik voor de afdeling Financieel Toezicht en de afdeling Internationale Sancties. Dat is in grote lijnen vergelijkbaar met mijn werk bij Rabobank."

Ze is nu Global Sanctions Advisor Wholesale & Rural. Een ander werkveld dan ze gewend was in Oekraïne. "Toen werkten we vooral aan transacties uit Rusland en Wit-Rusland. Op dit moment werk ik niet alleen aan regelgeving rondom deze landen, maar ook andere sanctielanden zoals Syrië, Iran en Cuba."

Ze legt uit: "Ten eerste hebben we een signalerende rol. In ons team stellen we vast of we alle controles op orde hebben, met betrekking tot de processen, het screenen van namen, het filteren van transacties en het screenen vóór de handel. We kijken naar al onze systemen, filters en procedures en of we alle controles op orde hebben volgens de nieuwe sanctieregelgeving. We maken ook een impactanalyse van de nieuwe regelgeving en doen checks met onze collega's van lijstbeheer. Als we gebreken in de processen zien, geven we een seintje aan implementatie- en procesmanagers om ervoor te zorgen dat ze die kunnen dichten."

Een tweede prioriteit voor Nataliia's team is horizonscanning. "Dit is een activiteit om beter te anticiperen op toekomstige kansen of bedreigingen. We identificeren problemen in het heden die van belang zijn voor mogelijke toekomstscenario’s. De informatie die we uit deze scans verzamelen, bespreken we met het team voordat we definitieve conclusies trekken."

Een derde activiteit voor Nataliia is het beantwoorden van vragen van verschillende collega's. "We werken nauw samen met CDD. Zij krijgen te maken met zaken rondom regelgeving of gesanctioneerde landen. We helpen hen om de juiste informatie te krijgen, zodat ze een goede beoordeling van de klant kunnen maken. We werken ook samen met compliance managers van verschillende afdelingen aan complexe zaken. Analisten en compliance specialisten hebben een enorme kennis over verschillende onderwerpen, maar als ze advies willen vanuit het perspectief van de regelgeving, kunnen ze contact met ons opnemen en kunnen we advies geven over de desbetreffende gevallen."

Een divers en groeiend team

Nataliia werkt in een divers team, met collega's uit Brazilië, Iran, Bangladesh en Nederland. "Ik heb een brede compliance-achtergrond, anderen hebben juist een juridische achtergrond of een achtergrond in entiteit structuren. Al deze verschillende professionele en culturele achtergronden helpen ons om de complexiteit van de zaken beter te begrijpen, we bekijken het vakgebied vanuit verschillende perspectieven."

"Ik heb de kans gekregen om grote stappen te zetten in mijn professionele ontwikkeling. Toen ik bij Rabobank begon, kon ik een cursus Zakelijk Engels volgen en in 2024 start ik met mijn cursus Nederlands. Ook ben ik actief in de Growing Greener Community binnen de bank. Dit is een interne community die streeft naar een groenere toekomst en we beginnen bij onze eigen kantoren.

Ik werk ook aan mijn soft skills, van assertiviteit tot procesmanagement. Elk jaar bekijken we onze groeidoelstellingen en samen met je manager bepaal je waar je naartoe wilt groeien. Gedurende het jaar houd je die doelen bij en kijk je wat er moet gebeuren om ze te bereiken."

"Als je bij de afdeling Sancties wilt werken, moet je een teamspeler zijn, bereid zijn om anderen te helpen en niet bang zijn om zelf om hulp te vragen. Het helpt enorm als je al ervaring hebt op het gebied van sancties of aangrenzende gebieden."

Dagelijks werk bij Sancties

Nataliia's team moet werken binnen de richtlijnen van de wereldwijde sanctiepakketten. Die schrijven voor om geen klanten te bedienen die oorspronkelijk uit gesanctioneerde landen komen. Maar hoe ga je om met klanten die een indirecte band hebben met deze landen, of klanten die geregistreerd staan in andere landen maar een UBO (Ultimate Beneficial Owner) hebben uit een gesanctioneerd land? "We hebben meestal geen direct contact met de cliënten. Daarom bespreken we deze gevallen regelmatig met de relatiemanagers of het CDD-team." Onderzoeken als deze kunnen laten zien hoe klanten van de bank helemaal voldoen aan de Europese wetgeving, maar sterke banden hebben met een gesanctioneerd land. "We nemen de beslissingen in samenwerking met de relatiemanager."

Onderzoeken kunnen je soms op een kruispunt laten staan over wat je met een cliënt moet doen. Gelukkig heeft Nataliia veel vrijheid om haar eigen beslissingen te nemen. Een voorbeeld dat ze zich herinnert: "Het ging om een organisatie die wereldwijd donaties inzamelt voor mensen in nood. Maar het is ons interne beleid om geen transacties naar gesanctioneerde landen te faciliteren, wat hier wel het geval was. We moeten hier dus duidelijk over zijn, maar we kunnen altijd helpen om andere legitieme manieren te vinden om geld te sturen. In onze rol hebben we veel vrijheid in onze beslissingen, zolang je ze maar kunt uitleggen. En je kunt altijd overleggen met je collega's voordat je een beslissing neemt. Deze verschillende gezichtspunten, allemaal vanuit onze eigen specialismen, geven je meer vertrouwen in de beslissingen die je neemt. Ze worden een teamprestatie."

De toekomst van FEC

"We houden voortdurend nieuwe trends en technologieën in de gaten en kijken welke impact dit kan hebben op ons financiële systeem. Of het nu gaat om ontwikkelingen op het gebied van kunstmatige intelligentie, cryptocurrency of andere manieren om Europese en wereldwijde regelgeving te omzeilen. We hebben de verplichting om voorop te blijven lopen in deze ontwikkelingen en onze collega's te helpen wanneer dat nodig is. Ik zie een toekomst waarin menselijke hulp altijd nodig is, naast een toenemende automatisering van werkprocessen." Voor Nataliia is werken bij FEC meer dan alleen een baan: "Vanuit Rabobank hebben we natuurlijk een wettelijke verplichting, maar ik denk dat we ook een morele verplichting hebben. Om ons en onze samenleving te beschermen tegen witwassen, terrorismefinanciering en om sancties te handhaven."

"Daarom hebben we een nauwe band met onze afdeling FEC Tech. Dit zijn specialisten op het gebied van IT, data-analyse en DevOps. Zij helpen ons met onze tooling en kunnen ons nieuwe en innovatieve ideeën geven hoe we nieuwe informatie kunnen vinden en verwerken."

"Ik heb het gevoel dat we goed werk doen bij FEC en Sancties. Het is misschien nog niet perfect, maar dat is geen reden om niets te doen. We moeten beter worden en dat doen we elke dag."